LSC-30 · BẢO TRÌ THOÁT NƯỚC, BỒN CÂY & KHU VỰC LÁT CỨNG CẢNH QUAN
Quy trình thực chiến cho tòa nhà văn phòng, resort và KCN: dọn sạch lá rụng/rác chặn song chắn rác, rãnh chữ U, hố ga sân vườn trước & sau mưa lớn/bão; nạo vét bùn tắc ống thoát đáy bồn hoa; giữ bệ bảo vệ hố ga/đồng hồ tưới an toàn; làm sạch rêu trơn trượt lối đi dạo bằng máy rửa áp lực cao qua RCD ≤ 30 mA không dùng acid phá hỏng ron gạch/đá sảnh (phối hợp kỹ thuật phục hồi sàn đá 04-stone.html); và kiểm tra diệt lăng quăng/muỗi đọng hố ga cảnh quan.
Phiên bản 2.0
Khung kiểm soát tài liệu
| Mã tài liệu | LSC-30 | Phiên bản & Hiệu lực | v2.0 · Hiệu lực từ 17/11/2026 |
| Đơn vị phát hành | Công ty Cổ phần Dịch vụ Vệ sinh Công nghiệp Đà Nẵng SONGANHHYG (K57/10 Giang Văn Minh, Hòa Thuận Tây, Hải Châu, Đà Nẵng) | Phạm vi áp dụng | Song chắn rác, rãnh chữ U, hố ga sân vườn, bồn hoa trên đất & trên sàn hầm (podium), hộp đồng hồ tưới/van điện từ, lối đi lát gạch/đá sân vườn và tiểu cảnh đọng nước tại tòa nhà, resort, KCN |
| Bộ phận Chủ trì | Phòng Kỹ thuật Cây xanh – Cảnh quan & An toàn Môi trường (QA/HSE) | Người phê duyệt | Đại diện Pháp luật — Ms. Mỹ Anh |
| Chu kỳ rà soát | Định kỳ 06 tháng/lần hoặc ngay sau mùa mưa bão / sự cố thấm ngập bồn cây | Kênh hỗ trợ 24/7 | Hotline/Zalo: 0905 751 566 · Email: [email protected] |
| Quy chuẩn & Hồ sơ Liên quan | Thông số & An toàn: Điện ngoài trời RCD ≤ 30 mA, không gian hạn chế hố ga/bể ngầm sâu > 1,5 m theo Nghị định 44/2016/NĐ-CP (Thẻ Nhóm 3 SAH-CRD-13..17, đo khí O₂ 19,5–23,5%, LEL < 10%), Luật BVMT & NĐ 45/2022/NĐ-CP · Kỹ thuật Đá/Sảnh liên thông: 04-stone.html · Phục hồi & Đánh bóng Sàn đá · Liên thông: LSC-24, LSC-25, LSC-27, LSC-29, BM-LSC-07, BM-LSC-08. |
||
Mục đích & kết quả thực hiện
Khu vực lát đá, bồn cây xây và hố ga sân vườn nếu không nạo vét và khơi thông định kỳ sẽ gây ngập tràn vào sảnh khi mưa lớn, úng thối rễ, đóng rêu trơn trượt và phát sinh muỗi truyền bệnh. Quy trình LSC-30 gộp đồng bộ việc bảo trì thoát nước và vệ sinh bề mặt lát cứng ngoài trời:
- Thông thoát 100% trước & sau mưa bão: 100% song chắn rác, rãnh chữ U và hố ga sân vườn không còn lá rụng, cành vụn hay bùn tắc cản dòng chảy trước giờ mưa bão và sau khi bão tan (≤ 24 giờ), không để ngập tràn vào sảnh hay thối rễ thảm cỏ (
LSC-25). - Ống thoát đáy bồn hoa & bệ hộp van an toàn: 100% bồn hoa không có tình trạng đọng váng nước mặt bồn (≥ 30 phút sau mưa/tưới); 100% bệ bảo vệ hố ga/đồng hồ tưới nguyên vẹn, bằng phẳng ngang cốt cỏ không gây sụp chân hay hư hại lưỡi cắt cỏ.
- Lối đi sạch rêu, bảo toàn 100% ron gạch & mặt đá sảnh: Làm sạch triệt để mảng rêu trơn trượt bằng máy xịt áp lực cao qua RCD ≤ 30 mA với 0 trường hợp dùng acid ăn mòn phá hỏng mạch ron gạch, đá Granite/Marble/Bazalt hay nắp gang hố ga.
- 0 ổ lăng quăng / bọ gậy tại hố ga cảnh quan: Kiểm tra và xử lý triệt để các hố lắng đọng nước, đĩa lót chậu và khe rãnh tù nhằm ngăn muỗi truyền sốt xuất huyết tại resort, khu văn phòng và KCN.
Điều kiện áp dụng theo quy mô công trình và các hành vi bị cấm
| Phân hạng Quy mô | Triển khai Bảo trì Thoát nước, Bồn cây & Lát cứng | Kiểm soát An toàn & Hồ sơ |
|---|---|---|
| Khuôn viên Nhỏ Văn phòng, biệt thự, sân vườn < 1.000 m² |
Mỗi tuần dọn sạch lá rụng/rác chắn trên song chắn rác, rãnh chữ U và mặt nắp hố ga (đặc biệt trước & sau mưa to); kiểm tra thông ống thoát đáy bồn hoa xây; xịt rửa rêu lối đi bằng máy áp lực RCD ≤ 30 mA định kỳ hàng tháng/quý và dọn đĩa chậu đọng nước. | Ghi nhận kết quả kiểm tra song chắn rác, bồn hoa, rêu lối đi và lăng quăng vào BM-LSC-07; chụp ảnh Trước–Sau gửi nhóm báo cáo ca. |
| Quần thể Lớn Resort ven biển, KĐT, nhà máy KCN ≥ 1.000 m² |
Lập danh sách đánh số toàn bộ hố ga sân vườn, tuyến rãnh chữ U, bồn hoa trên sàn hầm (podium) và hộp đồng hồ/van tưới; kiểm tra khẩn trước khi có cảnh báo áp thấp/bão miền Trung; nạo vét bùn hố lắng và ống thoát đáy bồn cây định kỳ theo quý; phân đội chuyên xịt rửa rêu lối đi dạo khu hồ bơi/vườn biển không dùng acid. | Khóa an toàn không gian hạn chế (SAH-FRM-04 + Thẻ Nhóm 3 SAH-CRD-13..17) nếu nạo vét hố sâu > 1,5 m; kiểm soát BM-LSC-07 và tổng hợp chấm điểm hạ tầng cảnh quan trên BM-LSC-08. |
H₂S, CH₄), cấm tự trèo xuống nếu thiếu Giấy phép không gian hạn chế (SAH-FRM-04), Thẻ Nhóm 3 NĐ 44, máy đo khí O₂ 19,5–23,5%, LEL < 10% và người gác miệng hố.
(4) Cấm Đẩy Lá Rụng / Bùn Đất Xuống Miệng Hố Ga: Lá và bùn nạo vét phải hốt lên bao thu gom riêng (NĐ 45/2022/NĐ-CP), tuyệt đối không dùng máy thổi lá hay vòi xịt đẩy ngược rác vào trong cống thoát nước.
Phân vai & trách nhiệm (Ma trận RACI)
| Đầu việc Bảo trì Thoát nước, Bồn cây & Lát cứng | Phòng Kỹ thuật / QA-HSE | Tổ trưởng / Giám sát | NV Cảnh quan / VSCN | BQL / Kỹ thuật M&E |
|---|---|---|---|---|
| Dọn lá rụng, rác tại song chắn rác, rãnh chữ U & mặt hố ga trước/sau mưa bão | I | A (Kiểm chéo) | R (Thực thi) | I (Cảnh báo bão) |
| Nạo vét bùn ống thoát đáy bồn hoa, giữ bệ hộp van/đồng hồ tưới & kiểm tra lăng quăng | C (Kiểm không gian kín) | A (Giám sát) | R (Thông/nạo vét) | C (Phối hợp sửa ống) |
| Xịt rửa rêu trơn trượt lối đi dạo (RCD ≤ 30 mA, không acid) & chuyển ca phục hồi đá | A (Kiểm duyệt đá) | R / A (Khoanh rào) | R (Xịt áp lực) | I |
Cấp phép không gian hạn chế (> 1,5 m), đo khí & nghiệm thu BM-LSC-07 | A (Ký PTW/Thẻ Nhóm 3) | R (Gác & lập phiếu) | R (Người có Thẻ Nhóm 3) | C (Xác nhận) |
Chú thích: R = Trực tiếp thực hiện · A = Chịu trách nhiệm cuối cùng · C = Được tham vấn · I = Được thông báo.
Điều kiện tiên quyết, PPE, thiết bị & ma trận tần suất bảo trì
5.1. Bảo hộ (PPE) & thiết bị chuẩn bảo trì hạ tầng
- Bảo hộ lao động (PPE): Ủng cao su đế chống trượt, găng tay cao su dày chống vật sắc nhọn khi móc rác song chắn/nạo vét bùn hố ga, kính chắn văng bắn khi chạy máy xịt áp lực cao, áo phản quang, thẻ An toàn Lao động Nhóm 3 (
SAH-CRD-13..17) & dây đai cứu sinh nếu xuống hố sâu > 1,5 m. - Dụng cụ thoát nước: Móc nâng nắp gang chuyên dụng (không dùng tay trần luồn khe kẹp tay), cào răng nhỏ, xẻng hốt bùn cán dài, dây lò xo/ống sục thông tắc ống thoát đáy bồn hoa, xô/bao đựng bùn kín nước, lưới chắn rác mắt nhỏ bọc miệng thu đáy bồn.
- Thiết bị rửa khu lát cứng: Máy rửa áp lực cao qua RCD ≤ 30 mA, đầu béc xịt dẹt quạt 25°–40° (tránh đầu 0° cắt nát ron gạch), đĩa chà quay rửa sàn gắn rào chắn văng bắn nước bẩn vào tường trắng, cây gạt nước cao su & biển cảnh báo sàn ướt.
5.2. Nguyên tắc bảo vệ đá sảnh và cấm dùng acid
- Rủi ro phá hủy từ Acid: Các loại đá tự nhiên như Marble, Limestone, Terrazzo hay mạch vữa xi măng lát lối đi chứa gốc Cacbonat (CaCO₃) phản ứng tức thì với acid tạo bề mặt sần nhám loang lỗ, mất lớp chống thấm và làm mục nát mạch ron. Đá Granite/Bazalt tuy chịu acid tốt hơn nhưng mạch ron và nắp gang hố ga kế bên vẫn bị ăn mòn và ố vàng gỉ sắt.
- Giải pháp chuẩn SONGANHHYG: Dùng máy rửa áp lực cao nước sạch (RCD ≤ 30 mA) ở góc tia 30–45° để bóc tách rêu mốc tự nhiên; chỉ bổ trợ chất tẩy trung tính/kiềm nhẹ an toàn sinh học nếu có vệt dầu mỡ xe cộ.
- Chuyển giao xử lý đá: Với đá sảnh tòa nhà, bậc tam cấp đá tự nhiên đã bị thấm ố sâu, xước rỗ hoặc mất độ bóng, không tự xử lý bằng hóa chất tẩy rửa sân vườn mà chuyển sang quy trình phục hồi tại 04-stone.html · Phục hồi & Đánh bóng Sàn đá.
5.3. Ma trận hạng mục bảo trì thoát nước, bồn cây & khu lát cứng
| Hạng mục Hiện trường | Tần suất Thực hiện | Vấn đề Thường gặp | Tiêu chuẩn Hành động Chuẩn |
|---|---|---|---|
| Song chắn rác, Rãnh chữ U & Mặt hố ga sân vườn | Hàng tuần + Trước & Ngay sau mưa lớn / bão | Lá cây khô, cành gãy, túi nilon bịt kín khe song chắn gây ngập tràn sân vườn và đường nội bộ | Quét hốt bỏ bao thu gom sạch 100% trước khi mưa; mở kiểm tra lại ngay khi ngớt mưa bão (LSC-24). |
| Ống thoát đáy bồn hoa / bồn cây trên sàn | Hàng tháng & sau khi xới/bổ sung đất | Bùn mịn, rễ con trôi bít miệng lưới và ống thoát đáy làm bồn đọng nước thối rễ và thấm trần hầm | Khơi rãnh mép bồn, thông sục rửa sạch bùn tắc trong ống thoát đáy, kiểm tra lớp vải địa kỹ thuật & sỏi lọc. |
| Bệ bảo vệ hố ga / hộp van & Bó vỉa quanh gốc cây | Hàng tuần & Hàng tháng | Cỏ mọc trùm hộp van; rễ cây ăn nổi đẩy nghiêng/nâng bó vỉa, làm kênh gạch/đá lát gây vấp ngã và tranh chấp lát đá | Tỉa gọn cỏ quanh nắp hộp (LSC-07), chỉnh bệ phẳng; với rễ nâng bó vỉa phải bảo vệ vùng 5 × DBH/12 × DBH (LSC-23), phối hợp lát bắc cầu hoặc đặt tấm chắn rễ. |
| Lối đi dạo lát gạch, đá sân vườn có rêu trơn | Hàng tháng / Theo quý (đặc biệt mùa mưa ẩm) | Rêu xanh/mốc đen bám dày dưới tán cây râm mát gây trơn trượt té ngã cho cư dân & du khách | Đặt biển cảnh báo, xịt áp lực cao qua RCD ≤ 30 mA góc 30–45° không dùng acid; đá sảnh cần phục hồi chuyển 04-stone.html. |
| Kiểm tra lăng quăng/muỗi đọng hố ga cảnh quan | Hàng tuần (mùa mưa 2 lần/tuần) | Hố lắng bùn dưới đáy hố ga sân vườn, đĩa lót chậu, tiểu cảnh tĩnh đọng nước sinh bọ gậy | Tháo bỏ nước đĩa chậu; hút cạn/thông hố ga đọng nước lâu ngày hoặc thả chế phẩm diệt lăng quăng sinh học an toàn (LSC-27). |
Quy trình thực hiện từng bước & điểm chặn kiểm soát
- Khi nhận tin dự báo mưa lớn/bão hoặc theo lịch tuần: kiểm tra toàn tuyến mương, song chắn rác, rãnh chữ U và nắp hố ga sân vườn; dùng chổi, cào và ki hốt thu gom 100% lá rụng, cành cây, đất cát đóng quanh khe thu nước bỏ vào bao rác sinh khối (NĐ 45/2022/NĐ-CP).
- Mở nắp hố ga nông (dùng móc gang chuyên dụng) vớt rác và xúc bùn đáy hố lắng bằng gầu cán dài từ trên miệng hố, luôn hoàn thành trước bão và tuần tra thông tắc lại trong vòng ≤ 12–24 giờ sau mưa lớn.
- Kiểm tra các bồn hoa xây và bồn cây trên sàn hầm có hiện tượng ẩm nhão kéo dài hoặc rêu xanh trên mặt đất: tìm vị trí hộp thăm/ống thoát đáy, tháo lưới chắn, dùng dây thông ống/vòi xịt sục đẩy sạch bùn cát và rễ tơ bịt tắc cho đến khi nước thoát thông suốt (đối chiếu độ thấm ≥ 2,5 cm/giờ theo
LSC-25). - Kiểm tra toàn bộ bệ bảo vệ hố ga, hộp van điện từ, hộp đồng hồ tưới và bó vỉa/gạch lát quanh bồn cây: phát quang cỏ mọc trùm mép nắp, chèn đất chặt quanh vành bệ ngang cốt cỏ để xe cắt cỏ không vướng vỡ nắp; nếu phát hiện gạch lát hoặc bó vỉa bị rễ cây đội kênh lên gây vấp ngã, khoanh cảnh báo và xử lý đồng bộ theo quy chuẩn bảo vệ rễ
LSC-23(không tự ý chặt rễ lớn ≥ 2,5 cm bằng xà beng).
- Rào chắn và đặt biển cảnh báo trơn trượt 2 đầu lối đi dạo; cắm nguồn máy rửa áp lực cao qua thiết bị chống giật RCD ≤ 30 mA (bấm nút kiểm tra tự ngắt trước khi sử dụng), giữ đầu nối điện khô ráo kê cao khỏi mặt đất ướt.
- Lắp béc xịt dẹt 25°–40° (hoặc mâm xoay rửa sàn), xịt tẩy sạch rêu trơn trượt theo góc nghiêng 30–45° cách bề mặt gạch/đá 15–25 cm để vừa bóc rêu vừa không thổi văng cát ron gạch.
- CẤM ĐỔ HOẶC XỊT ACID TẨY RÊU lên lối đi lát gạch hay đá tự nhiên; thu gom bùn rêu sau xịt không để chảy bít song chắn rác gần đó; nếu phát hiện đá tự nhiên sảnh/lối đi bị ố rỗ hoặc mất bóng, lập đề xuất chuyển giao đội kỹ thuật đá theo 04-stone.html.
BM-LSC-07Trách nhiệm: KTV & NV- Soi đèn pin kiểm tra lớp nước đọng dưới đáy các hố ga sân vườn, rãnh chữ U có vũng tù, đĩa lót chậu cây và hốc đá tiểu cảnh để phát hiện lăng quăng (bọ gậy) muỗi.
- Đổ bỏ nước đĩa lót chậu/hốc đá đọng, khơi thông rãnh tù hoặc xử lý bằng chế phẩm diệt lăng quăng sinh học được phép (liên thông
LSC-27& dịch vụ kiểm soát côn trùng); ký hoàn tất nhật ký trên BM-LSC-07.
Tiêu chuẩn nghiệm thu, đo kiểm & xử lý tình huống ngoại lệ
Thước đo nghiệm thu hiện trường: Kiểm tra thực địa 100% song chắn rác, rãnh chữ U và hố ga sân vườn thông thoáng không rác lá; bồn hoa không ngập đọng mặt đất sau tưới/mưa 30 phút; lối đi lát gạch/đá hết rêu trơn trượt, ron mạch nguyên vẹn không cháy sùi acid; 100% nắp hộp van/đồng hồ tưới phẳng cốt cỏ; và 0 điểm hố ga cảnh quan có lăng quăng/muỗi phát sinh trên phiếu BM-LSC-07.
| Tình huống Ngoại lệ Thực tế | Nguyên nhân / Rủi ro | Hành động Chuẩn SONGANHHYG |
|---|---|---|
| Ống thoát đáy bồn hoa trên sàn hầm (podium) bị rễ cây ăn bít chặt hoàn toàn không thông bằng dây lò xo được | Rễ cây bụi rễ chùm hoặc cây thân gỗ trồng bồn không có màng ngăn rễ xâm lấn vào ống PVC thoát đáy | Báo ngay cho Tổ trưởng & BQL tòa nhà; mở hố thăm cục bộ tại vị trí đầu ống thu để cắt bỏ búi rễ bít ống (không giật vỡ ống xuyên sàn chống thấm), lắp thêm rọ chắn rễ bằng inox/nhựa đục lỗ và ghi nhận lịch sử sửa chữa hạ tầng. |
| Mặt đá Granite/Bazalt hoặc gạch lát sảnh ngoài trời bị thợ cũ dùng acid tẩy rêu gây ố trắng mốc mặt và bục ron | Acid phản ứng ăn mòn khoáng đá và rửa trôi xi măng mạch ron, làm rêu mọc lại nhanh hơn vì bề mặt trở nên xốp nhám | Ngừng ngay mọi hóa chất acid; xịt trung hòa sạch bằng nước trung tính; chuyển giao hạng mục phục hồi mài đánh bóng đá & làm lại ron chuyên nghiệp cho bộ phận kỹ thuật đá theo 04-stone.html (hoặc dịch vụ thi công ron Epoxy). |
| Mưa bão lớn khiến nước thoát chậm, ngập tràn cả thảm cỏ lẫn lối đi do cống ngoài hàng rào đô thị dềnh ngược | Năng lực thoát nước trục cống chính thành phố quá tải trong đỉnh triều/mưa lớn | Giữ 100% song chắn rác nội bộ sạch thông thoáng (không để lá bịt cửa thu); đặt biển cảnh báo khu vực ngập sâu/hố ga đang mở nắp; sau khi nước rút tiến hành dọn bùn rác, kiểm tra độ thấm hố thử (LSC-25) và diệt lăng quăng sau 3–5 ngày. |
| Nắp gang hố ga hoặc nắp hộp đồng hồ tưới bị xe tải/xe rác cán nứt vỡ | Nắp chịu tải trọng nhẹ đặt nhầm trên lối xe cơ giới đi qua, nguy cơ sập bẫy gãy chân | Đặt ngay rào chắn tam giác/cọc tiêu cảnh báo quanh hố vỡ, dùng tấm ván dày chịu lực che tạm và báo khẩn BQL thay nắp đúng cấp tải trọng; cập nhật vị trí cảnh báo trên BM-LSC-07. |
| Rễ cây bóng mát ăn nổi đẩy nâng bó vỉa bê tông và gạch/đá lát lối đi gây tranh chấp với nhà thầu lát đá | Nhà thầu lát đá muốn chặt đứt rễ ngang để hạ mặt lát phẳng, tiềm ẩn nguy cơ cây chết hoặc bật gốc đổ bão và làm đứt quy trình LSC-23 |
Cấm chặt ngang rễ cấu trúc sát gốc (< 5 × DBH): Lập biên bản phối hợp giữa Cây xanh – Nhà thầu lát đá – BQL trên BM-LSC-05/07; tháo nhẹ viên đá/bó vỉa bị kênh, đặt đệm cát thô + vải địa kỹ thuật tạo dốc chuyển tiếp êm (dốc chuyển tiếp hoặc bắc cầu) hoặc nới rộng cổ bồn cây. Nếu buộc cắt rễ nhánh ngoài rìa (≥ 2,5 cm), phải xin phép theo NĐ 64/2010 (nếu cây công cộng), cưa phẳng khử trùng cồn 70% (≥ 30s) và lắp tấm chắn rễ HDPE. |
O₂ 19,5–23,5%, LEL < 10%); rác lá, bùn nạo vét thu gom đúng quy định Luật Bảo vệ Môi trường 2020 & Nghị định 45/2022/NĐ-CP.
Đào tạo, chứng chỉ bắt buộc & danh mục biểu mẫu liên kết
- Yêu cầu đào tạo & chứng chỉ: Toàn bộ nhân viên vận hành máy rửa áp lực cao phải vượt qua kiểm tra an toàn điện RCD ≤ 30 mA và nắm vững lệnh cấm dùng acid trên đá/ron gạch; nhân sự thao tác hố ga/không gian hạn chế sâu > 1,5 m phải có Thẻ An toàn Lao động Nhóm 3 (SAH-CRD-13..17, tái huấn luyện 24 tháng/lần).
- Biểu mẫu thực thi (1 trang A4): BM-LSC-07 · Bảng kiểm Vận hành Hệ thống Tưới (DU_lq), Cảm biến Mưa & Thông thoát Hố ga Cảnh quan và BM-LSC-08 · Phiếu Nghiệm thu Chất lượng Cảnh quan Định kỳ & KPI 100 Điểm.
- Tài liệu kỹ thuật & Quy trình liên thông: 04-stone.html · Phục hồi & Đánh bóng Sàn đá, LSC-24 (Ứng phó bão), LSC-25 (Thử thấm đất ≥ 2,5 cm/giờ), LSC-27 (Kiểm soát côn trùng/lăng quăng), LSC-29 (Hệ thống tưới).
Lịch sử phiên bản & quy chuẩn kỹ thuật áp dụng
| Phiên bản | Ngày | Người soạn / Duyệt | Nội dung Thay đổi & Quy chuẩn Áp dụng |
|---|---|---|---|
| v2.0 | 17/11/2026 | Phòng Kỹ thuật Cây xanh – Cảnh quan & QA/HSE · Ms. Mỹ Anh duyệt | Phát hành quy trình bảo trì thoát nước, bồn cây và khu vực lát cứng 9 mục: chuẩn hóa dọn sạch lá rụng/rác chắn song chắn rác, rãnh chữ U, hố ga sân vườn trước & sau bão; nạo vét bùn ống thoát đáy bồn hoa; bảo vệ bệ hố ga/đồng hồ tưới; làm sạch rêu trơn trượt lối đi bằng máy áp lực RCD ≤ 30 mA cấm dùng acid phá ron gạch/đá sảnh (liên kết 04-stone.html); và kiểm tra lăng quăng/muỗi đọng hố ga cảnh quan. |